to top

Η ιστορία της Εργατικής κατοικίας

Η ιστορία της Εργατικής κατοικίας

Οι απαρχές του ζητήματος της εργατικής κατοικίας εντοπίζονται στην περίοδο της Βιομηχανικής Επανάστασης, όπου η κυριαρχία του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής οδηγεί στη δραματική αύξηση του πληθυσμού των μεγάλων πόλεων προς τα μέσα του 19ου αιώνα.

• Πέρα από τα αυτοσχέδια παραπήγματα που κατασκευάζουν οι ίδιοι οι εργάτες για τη στέγασή τους, κάποιοι βιομήχανοι αναλαμβάνουν αρχικά να χτίσουν οικισμούς για τη διαμονή των εργατών που δουλεύουν στα εργοστάσιά τους

 

 

Στην Ελλάδα, η άφιξη των προσφύγων από τη Μικρά Ασία το 1922 σε συνδυασμό με την ανάπτυξη της βιομηχανικής παραγωγής και τη συγκέντρωση μεγάλου μέρους του εργαζόμενου πληθυσμού στις πόλεις καθιστούν αναγκαία την αντιμετώπιση του ζητήματος της κατοικίας για τα φτωχότερα κοινωνικά στρώματα.

• Το Ελληνικό κράτος επιχειρεί να καλύψει το οικοδομικό κενό που δημιουργεί ο 2ος Παγκόσμιος Πόλεμος και ο Εμφύλιος με την ίδρυση του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας (Ο.Ε.Κ.) το 1954.

Τα στεγαστικά προγράμματα του Ο.Ε.Κ. περιλαμβάνουν την παροχή έτοιμων κατοικιών, τη δανειοδότηση και την επιδότηση ενοικίου. Οι δικαιούχοι κατοικιών του Ο.Ε.Κ. είναι οι ασφαλισμένοι στο Ι.Κ.Α. εργάτες και υπάλληλοι που διαθέτουν το περιβόητο “πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων”, ενώ ευνοούνται οι πολυμελείς οικογένειες με χαμηλό εισόδημα.

• Η αρχιτεκτονική των κτιρίων είναι σχετικά ομοιόμορφη και βασίζεται σε ένα γενικό τυπολόγιο σπιτιών που προσαρμόζεται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής. Προϊστάμενος της υπηρεσίας μελετών του Ο.Ε.Κ. κατά την περίοδο 1955-1957 είναι ο αρχιτέκτονας Άρης Κωνσταντινίδης που σχεδιάζει, μεταξύ άλλων, τις εργατικές πολυκατοικίες στη Νέα Φιλαδέλφεια, στον Άγιο Ιωάννη Ρέντη, στο Ηράκλειο και στην Πάτρα.

Καταβάλλονται προσπάθειες να δημιουργηθούν οικισμοί που θα έχουν τη μορφή συγκροτημένων γειτονιών αλλά δε θα μετατραπούν σε γκέτο. Στα μεγάλα αστικά κέντρα χτίζονται αρχικά τριώροφες ή τετραώροφες πολυκατοικίες που εναλλάσσονται με κοινόχρηστους ή κοινωφελείς χώρους και χώρους πρασίνου.

Ο προϋπολογισμός του οργανισμού είναι πολύ χαμηλός και η κατασκευαστική δραστηριότητα του κράτους παραμένει ισχνή, καθώς δεν ξεπερνάει το 3% του συνολικού αριθμού παραγόμενων κατοικιών. Ο Κωνσταντινίδης παραιτείται το 1957 στηλιτεύοντας την πρόθεση των γραφειοκρατών προϊσταμένων του να εφαρμόσουν μια πολιτική εντατικότερης εκμετάλλευσης της γης και την άρνησή τους να χρηματοδοτήσουν τη διαμόρφωση ελεύθερων χώρων.

 

nea-filadelfeia

 

Στη δεκαετία του 1970 η ανέγερση πολυώροφων πολυκατοικιών από τον Ο.Ε.Κ. γενικεύεται και μετατρέπεται ολοένα περισσότερο σε μέσο κερδοσκοπίας του εγχώριου κατασκευαστικού κεφαλαίου. Παράλληλα, η απόκτηση ιδιόκτητης στέγης λειτουργεί ως σύμβολο κοινωνικής ανέλιξης και ως μηχανισμός αλλοτρίωσης για ένα τμήμα του εργαζόμενου πληθυσμού που ενσωματώνει σε ολοένα μεγαλύτερο βαθμό την κυρίαρχη μικροαστική συνείδηση.

→ Μετά το 1980, η δημιουργία καινούριων εργατικών κατοικιών από το Ελληνικό κράτος φθίνει συστηματικά αλλά υποκαθίσταται από τη διευκόλυνση της παροχής στεγαστικών δανείων που τροφοδοτούν την κερδοφορία του τραπεζικού κλάδου, ενώ το 2012 θα καταργηθεί και ο ίδιος ο Ο.Ε.Κ.

ShareShare on FacebookTweet about this on TwitterPin on PinterestShare on Tumblr
Λεωνίδας Βασιλόπουλος

Λεωνίδας Βασιλόπουλος

Λατρεύω αυτή την πόλη, όταν πολλοί την μισούν. Η Αθήνα είναι όμορφη, ιδιαίτερη, απλά πρέπει να σηκώσεις το βλέμμα για να την δεις, πρέπει να την περπατήσεις, να την ψάξεις, τότε μόνο θα την ανακαλύψεις. πάμε παρέα….

urbanlife_gr
692
 Photos
8592
 Followers
7497
 Following
•Beige symmetry• #athenslife #athens #urbanstyle #urban_greece #urbanlife #urbanexploring #explore #more #athenscity #amazingathens #greece #greecelover_gr #wu_greece #ig_greece #ig_daily #citylife #cityofstars #instadaily #instalike #inspiration #beige #colorsplash_of_our_world #balcony #view #downtown #mycitylife #traveller #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη @athensfacades wow!•Shadow play• #athenslife #athens #urban_greece #urbanstyle #urbanlife #inathens #citylife #citylights #cityofstars #streetfood #streetphotography #ig_greece #ig_daily #wu_greece #secretathens #amazingathens #instagood #instadaily #inspiration #2018 #explore #more #lifestylephotographer #photooftheday #dreamcatcher @sofia_koss_ wow! #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη•Feels almost like touching the sky• #athenslife #athens #greece #greecestagram #athenscity #athensbynight #view #highabove #fly #inathens #ig_greece #wu_greece #ig_daily #nightlights #nightlove #urban_greece #urbancity #citylights #citylife #cityofstars #mypointemoment @pilotnikolas amazing! #photography #instadaily #instagood #inspiration #explore #more #gn #2018•Rainy days, rainy thoughts• #athenslife #athens #urban_greece #urbanexploring #urbanlife #athenscity #city #citylife #cityphotography #cityofstars #inathens #wu_greece #ig_greece #ig_daily #explore #more #instagood #instadaily #secretathens #architecturalphotography #2018 #walkinginthecity #walkingonthemoon #rainythoughts #rainyday @maria_Inn amazing shot! #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη #αθηναμου••An Urban, breathtaking morning in the city•• #urban_greece #urbanstyle @stefanosnastos wow! #urbanlife #streetstyle #streetphotography #downtown #view #amazingathens #athenslife #athenscity #greecestagram #ig_greece #ig_daily #wu_greece #greecelover_gr #inathens #breathtakingviews #explore #more #instalike #instadaily #2018••When pink is the warmest color•• #urban_greece #urbanlife #urbanstyle #citylife #cityofstars #colors #colormylife #pink #athens #athenslife #athenscity #streetstyle #streetphotography #skyporn #skylover #wu_greece #ig_greece #ig_daily #secretathens #amazingathens #explore #more #instagram #instalike #instadaily #inspiration #walkinginmycity #walkingonthemoon #inathens @dimosthenis_georgiou amazing shot!•Ανοίχτε τα παράθυρα να μπει το σύμπαν ανθισμένο• #urban_greece #urbanlife #discover #explore #more #instalike #instagram #ig_greece #ig_daily #urbex #graffiti #art #graffitiartist #quotesaboutlife #wu_greece #greecestagram #amazingathens #secretathens #athenscity #athenslife #citylife #cityofstars #cityexplore #inspiration #inspirationalquotes #openwide #enjoythemoment #moments #2018 #welcome2018 @juliaschiza amazing shot!•Singing in the rain. I'm singing in the rain. And it's such a fucking glorious feeling.•• #urbanstyle #urban #urban_greece #urbanlife #citylife #cityofstars #cityphotography #streetphotography #streetstyle #rain #rainyday #coldoutside #athens #athenslife #athenscity #cityscape #red #wu_greece #greecestagram #greece_is #secret_athens #ig_greece #ig_daily #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη @troublemaker2310 wow!••resolution•• #newyear #resolution #happynewyear #2018 #urbanlife #urbanstyle #urban_greece #greece #greecelover_gr #athens #athenslife #citylife #cityofstars #wu_greece #ig_greece #ig_daily #photooftheday #instadaily #instagood #goals #exploreeverything #inspiration #explore #more #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη #αθηναμου @so_it_goes_an wow!Ας πιούμε σήμερα... Στα ατελείωτα, χρωματιστά και ευτυχισμένα ξημερώματα που θα έρθουν! Καλή χρόνια UrbanPeople! #urbanlife #urbanstyle #athens #athenslife #wu_greece #ig_greece #sun #hope #dream #dreamcatcher #2017 #urbandecay #citylife #panoapotasinefa #newyear #newdawnnewday #explore #more #instagood #instadaily @nikostsk Wow! #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη #αθηναμου #highabove #upontheclouds•Αυτή τη πόλη την ξέρω κάθε κρυμμένη γωνία της• @deerandflakes amazing shot! #urbanlife #urban #2017 #xmas #xmasmood #cityofstars #wu_greece #ig_greece #ig_daily #urbanexploring #instagood #instadaily #nightlife #nightlights #streetstyle #steeetphotography #athens #athenslife #athenscity #greecelover_gr #greecestagram #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη #αθηναμουAn Urban prince! #athens #athenslife #athenscity #citylights #citylife #cityexplore #cityofstars #explore #more #ig_greece #ig_daily #wu_greece #instalike #instadaily #inspiration #princes #princes @carlitoathens wow #amazingathens #xmas #xmasmood #december #2017 #urban #urbanlife #urbanexploring #streetphotography #streetstyle #εσυεχεισστοπιατοσουολοκληρηαθήνα #αυτοτογκριζοτησχρωμαειναιμοναχαβιτρινα #μιαδιαδρομηακομη #αθηναμου